Overslaan en naar de inhoud gaan

Daguitstap

Die lage drempel vinden we erg belangrijk

In gesprek met Pieter Jonckers, Train World | 8 maart 2019

Drie jaar geleden opende Train World fier de deuren. Eind vorig jaar stapte het museum mee in het aanbod van Iedereen Verdient Vakantie en geeft het mensen in armoede of met een beperking de kans om op bezoek te komen. Nu al droomt directeur Pieter Jonckers ervan om extra avonturen toe te voegen voor mensen met een beperkt budget. ‘Samen met Iedereen Verdient Vakantie onderzoeken we graag verder wat we mogelijk kunnen maken’, zegt de directeur.

‘Wist je dat je in Frankrijk alleen treinwagons mag betreden als je werkt voor het spoor?’ Pieter Jonckers spreekt met fonkelende ogen. ‘Weet je wat een verschil dat is met Train World? Hier staan alleen authentieke objecten en zo goed als alles mag je als bezoeker aanraken en betreden.’ De oudste stoomtrein van het Europese continent pronkt in Hal 1. Op de hele wereld zijn er maar vier ouder dan dit pronkstuk. Een pak van de wagons mag je binnen klimmen om een kijkje te nemen. Ook mensen in een rolstoel kunnen vanop de perrons de wagons bewonderen. Via een aangepaste lift krijgen ze de kans plaats te nemen in authentieke wagons.

Een groots ‘kleintje’

In aantal vierkante meters oppervlakte speelt het museum mee met de kleintjes. Maar als je kijkt naar het aantal bezoekers, geeft het bijna iedereen in het netwerk van treinmusea het nakijken. Pieter: ‘Dit museum ademt de geschiedenis van de spoorwegen. In 1880 was België de tweede economische super power in de wereld dankzij ons spoornetwerk. Wij, als klein landje! De geschiedenis van de spoorwegen barst van verhalen - van de kleine man tot de slimme ingenieur. Die beleef je hier.’

Laagdrempeligheid serieus nemen

Pieter: ‘Het thema ‘spoorwegen’ klinkt niet sexy. Toch trokken we sinds de opening volk aan en niet alleen de spoorfanaten. Omdat zoveel mensen de weg naar Train World vonden, stonden we er niet bij stil om het aanbod ook extra toegankelijk te maken voor mensen met een beperkt budget. Dat willen we nu rechtzetten, laagdrempeligheid is te belangrijk om links te laten liggen.

"Ooit stonden we er niet zo bij stil. Nu zeggen we: een lage drempel is te belangrijk om links te laten liggen." - Pieter Jonckers

Train World besliste daarom mee te doen met Iedereen Verdient Vakantie. Het hele team steunt dat besluit voluit, zegt Pieter. Dat is heel bijzonder, want verder hanteert het treinmuseum weinig andere kortingsformules. Pieter: ‘Elke euro wordt opnieuw geïnvesteerd in het museum. Zo blijven we geloofwaardig.’

Binnenkort nog meer...

Bij Train World denken ze intussen verder rond initiatieven die ze samen met Iedereen Verdient Vakantie kunnen nemen. Voor mensen met een beperkt inkomen wil het museum binnenkort bijvoorbeeld een treinritje met de stoomtrein aanbieden. Elk eerste weekend van de maand zal de trein zich in gang trekken en een acht maken vanuit Schaarbeek via Mechelen naar Antwerpen, richting Tubeke en terug.

"Hier mag je de wagons inklimmen. Rolstoelgebruikers kunnen via een lift in de authentieke wagons plaatsnemen."

Daarnaast speelt het museum met het idee om op vaste tijdstippen gidsbeurten aan te bieden, ofwel om verhalenvertellers op strategische plekken in het museum te zetten. Samen met de mensen van Iedereen Verdient Vakantie wil Pieter onderzoeken welke van deze ideeën het meest aantrekkelijk zijn voor hun daguitstappers.

 

Header | Afbeelding: Jingoba on Pixabay

 

Pieter Jonckers

In gesprek met

Pieter Jonckers is directeur van Train World. Voorheen beheerde Pieter Jonckers de wereldwijde marketingafdeling van Visit Flanders. Daarvoor bekleedde hij voor Toerisme Vlaanderen regionale marketingfuncties in de Europese divisie, China, India en Rusland. Eerder was hij expert op het gebied van nationaal toerisme voor de Europese Commissie. Hij begon zijn carrière als directeur van de dienst toerisme van Maaseik. Piet Jonckers heeft een BA in Oude Geschiedenis en een MA in Archeologie. Hij was ook visiting professor aan de Katholieke Universiteit van Leuven en het Erasmus College in Brussel.

Dit verhaal werd gepubliceerd op 8 maart 2019 in de categorie Daguitstap.

Roos Lowette

Neergepend door

Roos werkt deeltijds bij Jint vzw. Ze geeft er jongeren de kans om naar het buitenland te trekken.  Daarnaast schrijft ze verhalen over wat reizen met een mens doet. 

Spannend voor kids, nostalgie voor oma en opa

In gesprek met Yvonne en Rukiye, Atomium | 1 maart 2019

Sneeuw zet witte hoedjes op elk van de negen bollen van het Atomium. Toeristen poseren in dikke kleren voor selfies. In de voet van een van de steunpilaren en heel onopvallend ligt een kantoortje dat alle zon van die ochtend vangt. Hier zetelt de vzw Atomium waar een stuk of veertig mensen werken. Van hieruit wordt de dagelijkse werking van het Atomium gecoördineerd. Reservaties, events, vragen over beeldrechten, visibiliteit op beurzen passeren allemaal langs hier. Yvonne Boodts, woordvoerster van de vzw, en Rukiye Yildiz, verantwoordelijke voor de reservaties vertellen me over hun prille samenwerking met Iedereen Verdient Vakantie. 

Dat iedereen recht heeft op cultuur en familie-uitstapjes, die overtuiging lag aan de basis om tot het netwerk toe te treden. Yvonne: ‘Omdat we met het Atomium de kaart van families willen trekken, kozen we om een korting aan te bieden via Iedereen Verdient Vakantie. We zijn een kleine vzw die moet overleven, we kunnen niet rekenen op subsidies, dus voor sommige initiatieven is het helaas onmogelijk om een speciaal tarief te bieden. Maar voor Iedereen Verdient Vakantie, dat extra inzet op families, maken we dus graag een uitzondering.’

"Iedereen heeft recht op cultuur en uitstapjes met de familie. Daarom engageren wij ons in het netwerk Iedereen Verdient Vakantie."

Grote fans

Wist je dat alle, werkelijk alle, nationaliteiten jaarlijks voet zetten in het Atomium? Vooral kinderen zijn fan van de bollen - door de architectuur, de lange roltrappen, het gevoel van in een doolhof te dwalen, de hoge lift. Maar ook voor de oudere generaties is het een nostalgische reis terug in naoorlogse tijd waarin techniek en architectuur optimisme voor de toekomst brachten. Wanneer (over)grootouders hun kleinkinderen meenemen voor een bezoek aan het Atomium halen beide generaties hun hart op.

Vijf bollen en het ADAM - Brussels Design Museum

De kleine organisatie met het grote monument biedt – via Iedereen Verdient Vakantie - een stevige korting voor mensen met een beperkt budget. Met het ticket aan halve prijs struin je rond in vijf bollen: eentje met een permanente tentoonstelling over de geschiedenis van het gebouw die je meeneemt naar de sfeer van de wereldtentoonstelling. De tweede en derde bol, die je bereikt met een roltrap van liefst 34 meter lang, tonen je de tijdelijke tentoonstellingen. Daarna gaat het via de Kinderbol weer naar beneden. Met de lift zoef je in een paar seconden 92 meter de hoogte in. In de bovenste bol krijg je een panoramisch zicht getrakteerd. Wat is Brussel groot en klein tegelijk! Nadat je weer voet op vaste grond zette, kun je met je ticket ook even binnenspringen in het ADAM - Brussels Design Museum. Dat ligt even verder op de Heizel.

Kom maar af. Je bent welkom.

In oktober 2018 trad het Atomium toe tot het netwerk van Iedereen Verdient Vakantie. In die enkele maanden die het jaar toen nog restte, boekten een twintigtal mensen al een bezoekje via het netwerk, vertelt Rukiye. Een goed begin. Dit jaar hopen ze veel meer mensen te verwelkomen. En het Atomium-team staat open om te leren van bezoekers. Rukiye: ‘Wie geweest is: laat gerust van je horen, we zijn benieuwd wat je er van vond!’

Rukiye en Yvonne - Atomium

In gesprek met

Yvonne Boodts werkt sinds 2006 vol passie als woordvoerster voor het Atomium. 'Een fantastische werkomgeving met boeiende en veelzijdige uitdagingen', zegt ze. Rukiye Yildiz woont en werkt in Brussel. Ze zet zich dagelijks in om het Atomium op de kaart te zetten en het aanbod vernieuwend te houden.

Dit verhaal werd gepubliceerd op 1 maart 2019 in de categorie Daguitstap.

Roos Lowette

Neergepend door

Roos werkt deeltijds bij Jint vzw. Ze geeft er jongeren de kans om naar het buitenland te trekken.  Daarnaast schrijft ze verhalen over wat reizen met een mens doet. 

Iedereen mag genieten van het MAS

In gesprek met Cathy Pelgrims, MAS | 5 februari 2019

De deuren van het MAS staan open voor elke bezoeker. Zelfs wie geen ticket koopt, mag op ontdekking in het statige gebouw. Dankzij tal van initiatieven, waaronder Iedereen Verdient Vakantie, stromen mensen van alle slag het museum binnen. En die zijn allemaal even welkom.

Door het witte wolkje dat ik elke seconde uitadem op een koude maandagmorgen, tuur ik naar het dak van het MAS. Naast me dobberen het slaapschip Hannus en een pak andere boten in het Bonaparte- en Willemdok. Vandaag is het Antwerpse museum niet open voor het grote publiek, maar Cathy Pelgrims - verantwoordelijke publiekswerking - ontvangt me in de warme bureau’s van deze bijzondere plek aan de Schelde. Dat het MAS elk publiek welkom heet, is voor haar gewoon een vanzelfsprekendheid.

Iedereen is gewoon bezoeker

Cathy: 'Wij zijn een museum dat zich inspant voor elke bezoeker, of die nu van Antwerpen of verder komt. Antwerpenaren die recht hebben op verhoogde tegemoetkoming, bezoeken het museum gratis met hun A-kaart. Dankzij Iedereen Verdient Vakantie krijgen ook mensen die vanuit heel Vlaanderen de kans om het museum aan sterk verminderd tarief te bezoeken. We zijn blij dat we dat via Iedereen Verdient Vakantie kunnen aanbieden, een mooie aanvulling zeg maar. Jaarlijks vinden meer dan honderd mensen zo hun weg naar het MAS. Dat zijn zowel gezinnen als groepen via organisaties die werken met nieuwkomers. Ook rondleidingen kun je aanvragen, maar we zien dat dat nauwelijks gebeurt. Een aanrader nochtans.'

Budget mag geen drempel zijn

'Op een drukke dag komen hier 900 mensen over de vloer. De medewerkers achter de balie zien welk soort ticket mensen kopen, maar voor de rest is iedereen hier gewoon bezoeker. Mensen die via Iedereen Verdient Vakantie naar het museum komen, gaan op in het geheel. We vinden het belangrijk om daarin geen enkel onderscheid te maken. Trouwens: dat we dit aanbod hebben, is voor ons gewoon vanzelfsprekend. Dat geldt voor alle stedelijke musea in Antwerpen. Iedereen die wil komen, is op elk moment welkom. Iemands budget mag geen drempel zijn.'

Binnen zonder ticket

Wist je dat je een groot deel van het MAS ook gratis kunt bezoeken? Cathy: 'Van in onze boulevard bijvoorbeeld, een mooie ruimte achter golvend glas van 6 meter hoog, kun je het uitzicht op de stad en de haven bewonderen. Wie wil kan een dekentje vragen aan het onthaal, dat uitspreiden en picknicken met zijn eigen bokes. Je moét hier niks eten en drinken in het café als je daarin geen zin hebt. De liefhebbers van panorama’s krijgen op de tiende verdieping van het gebouw een prachtig zicht vanop het dakterras.

"Via Iedereen Verdient Vakantie vinden elk jaar meer dan honderd mensen hun weg naar het MAS. Dat zijn zowel gezinnen, groepen en organisaties die werken met nieuwkomers."

Hier kun je zo lang je wilt naar de Antwerpse skyline turen. Kinderen krijgen een gratis schatkaart met zoekopdrachten. De speurtocht doe je in de boulevard en het kijkdepot. Hier mag je lades opentrekken en tussen de rekken van het depot snuffelen. Wie een ticket voor het museum op zak heeft, kan ook verder speuren in de zalen zelf. Volwassenen die het voelen kriebelen, mogen hun kinderen altijd helpen. Maar de opdrachten zijn laagdrempelig genoeg zodat de kinderen alleen aan de slag kunnen.'

Verhalen over eten en feest

Is het MAS nu een maritiem museum? Of gaat het over de geschiedenis van de stad? Sommigen beweren dat het een etnografisch museum is. Cathy: 'De sterkte van het museum is dat het hier allemaal samenkomt en dat we verhalen vertellen per thema. De baseline van het museum: verhalen vertellen over de verbondenheid van de stad met de wereld dankzij de Schelde en de haven. Zo hebben we op de vierde verdieping een collectie met het thema ‘feest’. De overgangsfeesten staan hier in de picture: De Ommegang, de Reuzekes van Borgerhout, de Gay Pride, de ‘Dia de Los Muertos’, Chrisostomos... Er staat zelfs een Marokkaanse trouwtroon waarop je kunt gaan zitten voor een foto.

"Tijdens je bezoek hoef je niet veel te lezen als je daar geen zin in hebt. En als je wél interesse hebt, vind je heldere teksten zonder vakjargon."

Op de vijfde verdieping loopt nu ‘Antwerpen à la Carte’: hoe vormt voedsel een stad? Je ziet hoe voedsel de stad binnenkomt, verkocht en verwerkt wordt en hoe het afval zijn weg weer naar buiten vindt. Geurtjes, oude wc’s, filmpjes, een winkeltje voor kinderen: genoeg te doen hier. Deze verdieping blijkt heel populair bij NT2-groepen, ik vermoed omdat iedereen zich hierbij een goed beeld kan vormen. Tijdens je bezoek hoef je niet veel te lezen als je dat niet wilt. Wie toch geïnteresseerd is, krijgt heldere en bondige teksten zonder vakjargon.'

Cathy Pelgrims, MAS

In gesprek met

Cathy Pelgrims studeerde archeologie en museumbeleid. Ze stond aan de wieg van het MAS waar ze sinds 2006 hoofd publiekswerking is. Samen met haar team zet ze zich in om het museum leuk, leerrijk en toegankelijk te maken voor de 600.000 jaarlijkse bezoekers.

Het MAS is elke dag open, behalve maandag, van 10 tot 17u. Tip! Elke laatste woensdag van de maand mag je gratis binnen. Mensen met een beperkt budget kunnen via Iedereen Verdient Vakantie hun bezoek met korting boeken.

Dit verhaal werd gepubliceerd op 5 februari 2019 in de categorie Daguitstap.

Roos Lowette

Neergepend door

Roos werkt deeltijds bij Jint vzw. Ze geeft er jongeren de kans om naar het buitenland te trekken.  Daarnaast schrijft ze verhalen over wat reizen met een mens doet. 

Jonge nieuwkomer gidst Tochten van Hoop

In gesprek met Abdul | 5 november 2018

Zestien was Abdul, toen hij zijn familie in Afghanistan verliet en naar België vluchtte. Nu, zeven jaar later begon hij aan zijn derde jaar geneeskunde. Abdul is bestuurslid bij de Brusselse interculturele KAJ DE MUG en gids bij Tochten van Hoop. Hij neemt groepen mee op stap langs Brusselse plekken en mensen. De jongeman hoopt zijn tochtgenoten op een ontspannen manier begrip over het leven, de moeilijkheden en de hoop van vluchtelingen in ons land bij te brengen. ‘Het leven wordt de moeite van het leven waard, wanneer je iets voor anderen kunt betekenen’, zegt hij. Het blijkt een levensmotto dat zijn keuzes en handelen richting geeft.

Ik ontmoet Abdul in Nieuwpoort, tijdens het jaarlijkse kamp van KAJ De MUG. De sfeer is gezellig levendig. Het is bezoekdag, en sympathisanten van de Brusselse jeugdvereniging komen aan om samen met de groep het offerfeest te vieren. Abdul geeft me te midden van die hartelijke ontmoetingen even zijn volle aandacht, want ik ben nieuwsgierig naar Tochten van Hoop en de bron van zijn engagement.

“Ik voel me geen Afghaan en geen Belg. Ik kan wel een brug zijn tussen levensbeschouwingen en culturen.” – Abdul 

Die bron wordt meteen duidelijk. ‘Een levensdoel is een waarde die het leven de moeite waard maakt’, zegt hij. ‘Voor mij betekent dat: van betekenis kunnen zijn voor andere mensen.’ Abdul wil een levende brug zijn tussen levensbeschouwingen en culturen. Zelf heeft hij de dubbele nationaliteit. ‘Ik ervaar mezelf niet als een Afghaan en niet als een Belg. Ik ben nergens thuis, maar kan wel een brug zijn. Ik voel me een kosmopoliet,’ legt hij uit.

Een levensdoel in actie

 

Leven als verbinder van culturen: Abdul maakt het waar door zijn inzet voor KAJ De MUG en zijn bijdrage aan Tochten van Hoop. De vzw Tochten van Hoop brengt bezoekers in contact met sociale initiatieven, idealen en goede wil van mensen in de stad. Ze bieden tochten in de Marollen, Molenbeek, Elsene en andere Brusselse stadsdelen. De wandelingen hebben elk een sociaal-cultureel thema. Abdul gidst de wandeling In het spoor van de asielzoeker. ‘Ik wil mensen meenemen in verhalen over vluchtelingen, de Islam en verbindingen leggen met andere levensbeschouwingen’, verduidelijkt hij.

Door vooroordelen heen breken

Zijn tochtgenoten zijn divers: groepen studenten, jongeren, reizigers uit andere landen en groepen volwassenen uit ons land. ‘Ik hoop dat bij mijn gasten begrip groeit voor de verhalen van vluchtelingen. Dat mensen door hun vooroordeel heen gaan kijken en ontdekken welke traumatische ervaringen achter een besluit om te vluchten liggen.’ Abdul ontvluchtte een land waar al twee generaties proberen te overleven in een voortdurende oorlogssituatie. Vluchten voor oorlog is geen vrijblijvende reis naar een westers land om daar de jobs van de lokale mensen in te pikken. ‘Mensen vluchten voor vervolging’, benadrukt Abdul.

Getuigenis uit eigen leven gepuurd

Groepen die met Abdul een Tocht van Hoop beleven, krijgen meer inzicht in feiten en cijfers omtrent vluchtelingen in ons land. Maar de mensen luisteren ook naar het persoonlijke verhaal van Abdul. Hij vertelt hen over zijn familie, de liefde voor zijn moeder, het besluit om zijn geboortegrond te verlaten, de riskante tocht die hij ondernam en zijn ervaringen met thuiskomen in België.

“Ik hoop dat mijn gasten door hun vooroordeel heen gaan kijken. Dat ze ontdekken dat er traumatische ervaringen liggen achter het besluit om te vluchten.”

‘Die verhalen raken de mensen’, zegt hij. Soms huilt er iemand. ‘Dat is lastig, maar tegelijk verandert er op zo’n moment wel iets.’ Dat iets is voldoende. Vele kleine ietsen brengen uiteindelijk beweging. En precies dat is waar het Abdul om draait. De cirkel is rond, de verbinding met wat het leven de moeite waard maakt gelegd.  ‘Want voor mij betekent leven de kans krijgen om hier op aarde iets goed te doen.’

In gesprek met

Abdul (22) vluchtte zeven jaar geleden vanuit Afghanistan naar België. Hij leerde hier al snel Nederlands en maakte zijn middelbare opleiding af in het Sint Jan Bergmans College. In afwachting van zijn toelating tot de geneeskunde opleiding studeerde hij twee jaar voor burgerlijk ingenieur. Inmiddels zit hij in het derde jaar geneeskunde, de opleiding van zijn dromen. Ooit wil hij werken voor Artsen zonder Grenzen.

Abdul is gids bij Tochten van Hoop. Hij volgde opleiding bij de vzw, ging vervolgens gidsen in duo met een ervaren gids en legde examens af. Nu gidst hij zelfstandig groepen rond het leven van asielzoekers en de Islam. Wil jij ook een Tocht van Hoop beleven? Dan vind je alle informatie op www.tochtenvanhoop.eu

Dit verhaal werd gepubliceerd op 5 november 2018 in de categorie Daguitstap.

Neergepend door

Griet Bouwen is nieuw(s)maker voor het netwerk Vakantieparticipatie. Ze houdt van een hartelijk gesprek en stelt graag vragen die een verschil maken. Heb je zelf een verhaal dat je graag deelt? Contacteer onze redactie en zet je verhaal kracht bij.

Kansen scouten!

In gesprek met Memet Karaman | 26 oktober 2018

Een dag proeven van het uiteenlopende aanbod van een bepaalde streek, om het dan door te kunnen geven aan heel wat anderen. Dat is de bedoeling van de ontdekdagen van Iedereen Verdient Vakantie. Memet Karaman is verbonden aan de organisatie In-Gent die werkt rond integratie en inburgering van nieuwkomers. Hij is mee op de ‘50 tinten groen ontdektour door de Netevallei’ om uitstappen te scouten, en zo kansen te creëren voor nieuwkomers bij In-Gent. Kansen vinden en doorgeven dus, net zoals hij zelf dankzij anderen kansen op zijn pad kreeg.

In de jaren zeventig kwam Memet als vijftienjarige vanuit Turkije in België aan. Als Koerdische jongen was hij ook daarvoor al deel van een minderheid in het land waar hij leefde. In België knokte hij om de taal meester te worden en zijn weg te vinden. Hij werd textieltechnicus en startte een gezin. Vele nieuwkomers hadden het moeilijk om wegwijs te raken in administratie en regelgeving. Memet stond hen bij met advies en vertaling.

We zien het je doen

Zijn vrijwilligerswerk werd opgemerkt en op een dag kreeg hij een job aangeboden in de sociale sector. ‘Ik aarzelde om het te doen, want dat was toch iets waarvoor ik geen opleiding had. Maar ik werd aangemoedigd. Ik kreeg te horen: we zien het je al jarenlang in de praktijk doen. Ik sprong.’ Memet werd achtereenvolgens coördinator, directeur en beleidsmedewerker.

Als iemand een lans voor je breekt

In de voormiddag bezoeken we onder meer Bed Muzet, het culturele hostel van Lier, en het sociaal restaurant Kome Nete. We ontdekken ook het watercentrum Hidrodoe en het technologiepark Technopolis. We houden halt bij Kazerne Dossin waar we een stuk van de zeer beklijvende tentoonstelling over de deportaties van Joden en zigeuners tijdens de tweede wereldoorlog meemaken. Iedereen is erg onder de indruk. Ook Memet.

Terug op de bus vertelt hij over het racisme en de uitsluiting die hij doorheen zijn leven meemaakte. ‘Ik ben wereldburger,’ zegt hij, ‘maar ik moet toegeven dat het moeilijk is om als minderheid binnen een minderheid - als Koerd opgegroeid in Turkije en België - mij ergens echt thuis te voelen.’ Dan glimlacht hij. ‘Maar er kwamen mensen op mijn pad die mij kansen gaven. Op die manier zorgden zij ervoor dat ik zelf kansen aan mensen kan geven.’

"Mensen kwamen op mijn pad en gaven mij kansen. Dankzij hen kan ik nu op mijn beurt kansen aan mensen geven."

‘Toen ik hier aankwam in 1977 belandde ik op een textielschool. Buiten stonden  barakken om nieuwkomers op te vangen. Aanpassingsklassen heetten die lokalen. Ik kreeg er taalles van Johan, hij was niet veel ouder dan ik. Hij had in Istanbul een zomercursus Turks gevolgd om taallessen te kunnen geven in België. In de pauzes wandelde hij met mij rond op de koer. Hij leerde mij Nederlands en ik leerde hem Turks. Hij was het ook die bij de directeur een lans voor mij brak zodat ik op mijn niveau kon instappen in de opleiding, ondanks mijn gebrekkig Nederlands. Ik voelde mij daardoor enorm geruggesteund. Een actie van één iemand kan een enorm verschil maken.’ Hij kijkt naar buiten en glimlacht opnieuw. ‘Gisteren was ik op een van de taalmodules bij ons in de organisatie toen iemand mijn naam riep: hey Memet! Ik herkende hem niet meteen. Toen zag ik dat het Johan was. Deze Johan, die toen voor mij in de bres sprong, doet dat vandaag nog steeds voor andere mensen. Zelfs nu hij met pensioen is, blijft hij taalles geven aan nieuwkomers geven. Dat is toch echt bijzonder.’

"Een dag eropuit: een dag om het lastige even te vergeten, een dag om nooit meer te vergeten."

De laatste stop van de dag zit er op. Memet gaat naar huis met een lijst vol ideeën voor uitstappen. Hij is er blij mee. Bij In-Gent weten ze intussen wat een verschil het kan maken om eens een dag weg te zijn van alles. Onlangs gingen de jongeren die de inburgeringscursus volgen samen op uitstap naar een pretpark. Voor de meesten van hen was het een compleet nieuwe ervaring. ‘Het was voor onze jongeren een dag om even niet te denken aan alle moeilijkheden die ze meemaken, het werd een dag om niet te vergeten. De ene grote glimlach blonk naast de andere.’

Memet Karaman

In gesprek met

Memet Karaman is beleidsmedewerker Welzijn, Gezondheid en Cultuur en coördinator voor de evenementen en campagnes bij In-Gent dat het Vlaamse inburgerings- en integratiebeleid uitvoert. Hij zoekt onder meer kansen uit voor uitstappen voor de nieuwkomers verbonden aan In-Gent. Als beëdigd vertaler/tolk Turk/Nederlands staat hij regelmatig mensen bij voor juridische en andere zaken.

 

Dit verhaal werd gepubliceerd op 26 oktober 2018 in de categorie Daguitstap.

Eva De Groote

Neergepend door

Eva De Groote dwaalt nieuwsgierig rond om mensen te ontmoeten en kleine verwonderingen in woorden te vatten. Met een voorgeschiedenis als organisator in de kunsten is ze vandaag onafhankelijk aan de slag als romanschrijver en verhalenvinder. 

Gastblijheid!

In gesprek met Hilde De Laet, Hidrodoe | 14 september 2018

‘Het is toch fantastisch, ik ken ineens heel veel mensen, krijg nieuwe ideeën en er beginnen leuke dingen te gebeuren,’ lacht Hilde De Laet van Hidrodoe in Herentals. In 2017 kreeg de interactieve water-doewereld van de watermaatschappij van de provincie Antwerpen Pidpa de toeristische Award voor het beste familievriendelijke toeristische product. Korte tijd later stapte Hilde in het traject ‘Toerisme Transformeert’ van Toerisme Vlaanderen en het Appreciative Inquiry Lerend Netwerk van Iedereen Verdient Vakantie. In die netwerken ontstaan contacten die tot samenwerking leiden, en visie kristalliseert zich uit, zegt Hilde. Geprikkeld door nieuwe ideeën maakt Hidrodoe werk van een beleid en praktijk van oprechte gastvrijheid. Tijdens een inspiratiedag in oktober vertelt Hilde hoe gastvrijheid in het DNA van Hidrodoe verankerd raakt als gastblijheid.

Hidrodoe heeft vier pijlers, vertelt Hilde: het water-doecentrum wil uniek, duurzaam, leerrijk en gastvrij zijn. Voor iedereen, benadrukt Hilde: want een makkelijke instap, ook voor mensen met een beperking en mensen met een beperkt inkomen, is een uitdrukking van sociale duurzaamheid én oprechte gastvrijheid.

"We willen dat ook mensen met een beperking en mensen met minder financiële armslag makkelijk naar Hidrodoe kunnen. Dat is een uitdrukking van sociale duurzaamheid en oprechte gastvrijheid." - Hilde De Laet

Hilde: ‘Geïnspireerd door Appreciative Inquiry (of: waarderend onderzoek, een manier van organiseren en veranderen gebaseerd op sterkten en mogelijkheden – n.v.d.r) begon ik meer te letten op mensen, op wat ze belangrijk vinden en wat ze doen. Ook in mijn organisatie zie ik nu meer wat wél goed is en vraag me dan af wat we verder kunnen versterken. Zoals gastvrijheid. Dat is er al, en tegelijk kunnen we dat nog een stuk uitdiepen en krachtiger maken.’

De ervaring van gezien te worden

Gastvrijheid lijkt ‘makkelijk’ als concept: maak het gezellig, hou het kleinschalig, zorg dat mensen ervaren dat ze welkom zijn, zorg voor details zoals een duidelijk en aantrekkelijk programma, een propere omgeving, een heldere bewegwijzering. ‘En dat is er al bij Hidrodoe,’ zegt Hilde. Oprechte gastvrijheid zit bovendien in kleine zorgzame gebaren: zoals kinderen of mensen met een beperking rechtstreeks aanspreken in plaats van over hun hoofd te praten met hun begeleiders. Het is die ervaring van gezien zijn die de kern uitmaakt van gastvrije praktijk.

"Als gasten ervaren dat er rekening wordt gehouden met wie ze zijn en wat ze nodig hebben, worden ze opener. Dat is het perfecte startblok voor een mooie ervaring in ons water-doecentrum."

De bron van gastvrijheid: uit ’t hart

Gastvrijheid is dus meer dan een vriendelijk en menselijk onthaal. Meer dan een paar technieken die je kunt trainen, toepassen en evalueren. ‘Als gastvrijheid een techniek blijft, is het niet authentiek. Mensen voelen dat en doorprikken wat niet écht is. Gastvrijheid komt uit je hart. Je moet er echt goesting voor hebben, blij zijn met het voorrecht dat je gasten kan verwelkomen. Het heeft veel te maken met een oprechte passie om je dienstbaar op te stellen. Om te zien wat iemand nodig heeft en daaraan tegemoet te komen’, zegt Hilde. Of je nu een kind blij maakt met een ballon, iemand extra verwelkomt die jarig is of iemand even helpt die bedremmeld in de weer is om een gemorst flesje frisdrank op te vegen: het zijn die kleine gebaren waarmee we mensen op hun gemak stellen. Precies zoals je thuis zou doen als je vrienden of familie op bezoek krijgt.

Alsof je thuis bent

‘Dat zeg ik trouwens altijd tegen mijn collega’s: doe wat je zou doen als deze mensen bij jou thuis zouden komen. Dan ga je ook letten op de details, ga je vriendelijk bepaalde dingen oplossen, mensen op hun gemak stellen. Dan probeer je te zoeken naar een gepaste 'ja' als antwoord op een verzoek van je gasten.’

Gastvrijheid: gevolg van opleiding of cultuur?

In dat opzicht moet het belang van opleiding rond gastvrijheid – of klantvriendelijkheid -  toch wel een stuk gerelativeerd worden, zegt Hilde. ‘Opleiding is wel goed, maar de effecten zijn nogal vluchtig. Iets ontwikkelt pas echt wanneer het dag in dag uit aandacht krijgt. Als je als team over de inhoud van gastvrijheid blijft praten, ideeën samenlegt, elkaar kansen geeft om dingen uit te proberen en elkaar feedback durft geven. Waarover je veel praat, krijgt kansen om te groeien. Als je iemand van je collega’s een mooi gebaar ziet stellen, dat benoemen en zeggen dat het je inspireert. Gastvrije tips uitwisselen. Ervaringen delen. Een authentieke praktijk van gastvrijheid groeit op die manier, denk ik. In het gesprek en in de praktijk maak je dan samen de inhoud van gastvrijheid die past bij de medewerkers, de bezoekers en de organisatie. Dan gaat het in je organisatie-DNA zitten, als gastblijheid.’

"Gastvrijheid ontwikkelt zich pas echt wanneer het dag in dag uit aandacht krijgt. Waarover je met elkaar veel praat, krijgt kansen om te groeien." - Hilde De Laet

Gastblijheid. Het woord rolt uit Hildes mond en ze glimlacht.  ’t Is een bijzonder woord. Het vertelt iets over de blijdschap van mensen die zich gezien en welkom voelen. En het zegt iets over de vreugde die gastvrijheid brengt voor wie gastheer of -vrouw mag zijn. Daar toont zich de kern van het plezier te mogen werken in de toeristische sector. Is er iets mooier dan dat?

 

Meer leren?

Vijftig tinten groen,  Netevallei

Ben jij sociaal werker, medewerker bij een Rap op Stap kantoor of reis- organisator/begeleider voor mensen in armoede of mensen met een beperking? Kom dan Hidrodoe van dichterbij bekijken tijdens de toer doorheen de groene Netevallei, op 25 september 2018. Meer info vind je hier.

Inspiratiedag ‘Authentiek gastheerschap’.

Op vrijdag 5 oktober organiseert Iedereen Verdient Vakantie een inspiratiedag rond Gastvrijheid. Hilde zal er haar verhaal over de groeiende praktijk en visie op Gastvrijheid bij Hidrodoe vertellen. Daarnaast komt Marc Colpaert het thema vanuit een filosofische en culturele bril toelichten. Verder verkennen de deelnemers hun eigen ervaringen met gastvrijheid en ontdekken ze elkaars praktijken.  Meer informatie en inschrijven kan hier. 

Hilde De Laet

In gesprek met

Hilde De Laet is Visitor Services & Marketing Manager bij Hidrodoe in Herentals. Hidrodoe, een initiatief van watermaatschappij van de provincie Antwerpen Pidpa, is een educatief doe- en belevingscentrum rond water. 

Hidrodoe kreeg in 2017 de Toerisme Vlaanderen Award voor beste familievriendelijke product. Hilde participeert aan het traject Toerisme Transformeert van Toerisme Vlaanderen en het Appreciative Inquiry Lerend Netwerk van het netwerk Iedereen Verdient Vakantie.

Dit verhaal werd gepubliceerd op 14 september 2018 in de categorie Daguitstap.

Neergepend door

Griet Bouwen is nieuw(s)maker voor het netwerk Vakantieparticipatie. Ze houdt van een hartelijk gesprek en stelt graag vragen die een verschil maken. Heb je zelf een verhaal dat je graag deelt? Contacteer onze redactie en zet je verhaal kracht bij.

‘Sociaal toerisme avant-la-lettre’

In gesprek met Didier Rotsaert, directeur Sportimonium | 22 november 2017

Wat heeft de aanleg van een ijzeren weg te maken met Hofstade Plage en een door het IOC erkend sportmuseum? Hoe komt het toch dat dit strand ‘plage des pauvres’ werd genoemd? En waarom was de IedereenVakantieToer van Vakantieparticipatie te gast in het Sportimonium?  In een wervelend gesprek met directeur Didier Rotsaert kom ik het te weten. En neem dat wervelend maar letterlijk. Terwijl Didier vertelt, loodst hij mij langs gangen en kamers vol historische sportattributen, kunstvoorwerpen en herinneringen aan de tijd toen Hofstade strand nog het strand van de armen was.

Sportimonium nodigde de IedereenVakantieToer uit omdat ze een jubileum vieren. Het Sport- en Olympisch museum werkt tien jaar samen met Steunpunt Vakantieparticipatie. ‘Dat past al jaren in ons diversiteitsbeleid’, zegt Didier. ‘Elk jaar ontvangen we ongeveer 35 groepen uit verschillende organisaties. Zo komen hier toch een 400-tal bezoekers terecht die hier anders wellicht niet binnen zouden stappen: mensen in armoede, vluchtelingen, jonge mensen die ’t moeilijk hebben.’

Terwijl ‘Allez Chantez’ zich klaarmaakt en de eerste meezingers  binnendruppelen, neemt Didier ons mee doorheen de gebouwen en gangen van het Sportimonium.

La plage des pauvres

Het Sportimonium ligt aan het strand van Hofstade. De meren ontstonden in het begin van de 20ste eeuw. Voor de aanleg van een spoorwegberm werd hier in 1902 begonnen met grondwinning.  Didier: ‘Zo zijn die putten ontstaan. Die liepen langzaamaan vol met water, dat werd gebruikt voor watervoorziening. Beetje bij beetje begonnen mensen uit de streek naar hier te komen om te baden. Op den duur kwamen hier tienduizenden mensen met vakantie. Noem het gerust sociaal toerisme avant la lettre.’
 

Hofstade Plage


La Plage des pauvres, werd het hier gaandeweg genoemd. In ’t frans, ah ja, zo ging dat toen. ‘Mensen uit Mechelen, Brussel en Antwerpen die zich geen vakantie aan de toen mondaine kust konden veroorloven, zakten naar hier af’, vertelt Didier. In 1936 ontstond het recht op betaalde vakantie en groeide de aantrekkingskracht enorm. In 1938 werd het strandgebouw opgetrokken: een onthaal- en kleedruimte voor de duizenden badgasten.
 

Kleedruimte


Didier: ‘Kijk, zwemmers kwamen het gebouw binnen via kleedruimtes. Ze kregen zo’n kapstok toegestoken en kleedden zich -zedig en wel – om. Mannen en vrouwen strikt gescheiden uiteraard (lacht).’ Veel oudere mensen uit de streek hebben nog levendige herinneringen aan heerlijke zomerdagen van wandelen en zwemmen aan ’t Hofstade Strand.
 

Museum en historisch archief

Het domein en de gebouwen zijn nu eigendom van Sport Vlaanderen. Sinds 2004 betrekt het Sportimonium het Strandgebouw en herstelde een aantal kleedkamers, inclusief kleerhangers uit het Interbellum, in hun glorie van weleer.

Didier beent in stevig tempo door de gangen. Hier en daar wijst hij een opmerkelijk stuk aan. We zien de slede van Dixie Dansercoer, een tennisracket van Kim Clijsters. We lopen voorbij een indrukwekkend Oosters gevechtstenue, de tweede grootste schermcollectie van de wereld, affiches en voorwerpen van de Olympische Spelen in Antwerpen (1920).
 

Olympiade


We zetten onze reis verder en belanden in de Preservation Hall Victor Boin, de bewaarplaats van 35.000 materiële getuigenissen uit ons sportverleden.  Eerst kijken we nog vanachter glas naar de ruimte waarin fietsen, hockeysticks, roeiboten, ballen etc. zorgvuldig op rekken zijn neergelegd. Dan mogen we – hoogst uitzonderlijk -  mee binnen in de geklimatiseerde ruimte. We lopen – met eerbiedige pas, handen achter de rug (nergens aankomen!) – tussen metershoge rekken. Links en rechts van ons vertellen medailles, roei- en zeilboten, kegels, ballen in alle materialen en vormen, kledingstukken, schoenen, kunstvoorwerpen en volkssporten hun verhaal.
 

Kunstvoorwerpen

 

En dan... zingen!

Onder de indruk van het verhaal van de sport staan we even later weer in het museum. Liedjes uit ons collectief geheugen zinderen door de ruimte. ‘Oooh, Champs Elysees, Ook Champs Elysees…’, klinkt het. We sluiten aan bij het ‘ Allez, Chantez!’ zangfeest en zingen mee tot het slotakkoord van het Iedereen-Vakantie-lied. Wat is het heerlijk om hier te vertoeven, te zingen en onder de mensen te zijn.

Zingen

Didier Rotsaert

In gesprek met

Didier Rotsaert is algemeen directeur van het Sportimonium in Hofstade. Didier is licentiaat in de sportwetenschappen en kunstliefhebber. Hij heeft er een jarenlange managementervaring in de private sector opzitten. Drie jaar geleden kwam hij bij het  Sportimonium terecht. ‘Alles komt bijeen in deze job’, zegt hij. Vandaar zijn enthousiasme.

Bezieler van  het Sportimonium is Professor Emeritus Roland Renson. In 1973 kreeg hij een lesopdracht Sportgeschiedenis aan de KULeuven. Dat werd het begin van een gigantische verzameling kunstvoorwerpen, posters, sportattributen, kleding, medailles, films, archieven en verhalen. Huidig voorzitter is Professor Paul van Cauwenberghe, ere-rector van Universiteit Gent.

Het Sport- en Olympisch Museum Sportimonium is één van de 28 musea die wereldwijd door het Internationaal Olympisch Comité (IOC) erkend zijn. Het museum is lid van het Olympic Museum Network. In België is het één van de 25 landelijk erkende musea, in een indrukwekkende rij met oa In Flanders Fields, het SMAK,…

Het Sportimonium is naast een museum ook een centrum voor wetenschappelijk onderzoek, een archief, een sportbibliotheek en een uitleendienst voor volkssporten.

 

 

Dit verhaal werd gepubliceerd op 22 november 2017 in de categorie Daguitstap.

Neergepend door

Griet Bouwen is nieuw(s)maker voor het netwerk Vakantieparticipatie. Ze houdt van een hartelijk gesprek en stelt graag vragen die een verschil maken. Heb je zelf een verhaal dat je graag deelt? Contacteer onze redactie en zet je verhaal kracht bij.

Hmm, gaat de liefde (voor ons land) dan toch door de maag?

In gesprek met Eddy Van Belle, Choco-Story, Frietmuseum & Lumina Domestica | 22 september 2017

Een stukje chocolade bij de koffie. Eén mooie Belgische praline: ik vond het altijd al heerlijk om naar te kijken, verrukkelijk om te proeven. Sinds een bezoek aan Choco- Story in Brugge ontpopte die heerlijke verrukkelijkheid zich voor mij tot pure magie. Nooit weer zal ik gedachteloos een praline in mijn mond stoppen zonder aan Eddy Van Belle, initiatiefnemer van Choco- Story, te denken. Elk stukje chocolade zal me glimlachend aan de oeroude wereld van traditie en passie voor dit donkere goud herinneren. En ik zal aan lampjes denken, en aan frietjes. Hoe dat komt? Wel… er was eens…

 Er was eens…

… een ventje van een jaar of zeven, die ervan hield om met zijn vader rond te struinen bij antiquairs en vlooienmarkten. Af en toe kocht hij van z’n zakgeld iets leuks. Een wierookbrander, een zwaard, een revolver, dingetjes die kleine jongens wel leuk vinden. Toen het kereltje twaalf was, vond hij op het Brusselse Vossenplein een lampje. En later nog een lampje, en nog een. Het ventje werd een man, begon een chocoladebedrijf en maakte kennis met – wat we tegenwoordig allemaal kennen – stress. 

"Het enige moment dat ik aan iets anders dan de zaak kon denken, was wanneer ik lampjes zocht op vlooienmarkten. Op zoek naar verlichting dus, letterlijk." - Eddy Van Belle.

Het liep uit de hand, die lampenverzameling. Na jarenlang lampjes kopen, telde Eddy’s verzameling zo’n 4500 stuks. Z’n echtgenote opperde het idee om die in een museum onder te brengen. Om een lang verhaal kort te maken: ‘Lumina Domestica’, het Lampenmuseum, vond een thuisbasis in een prachtig middeleeuws pand aan de Wijnzakstraat in het Brugse centrum. 6500 lampen, waaronder oudjes met zo’n 20.000 jaar geschiedenis, vertellen er het verhaal van licht.

Euhm, oké, maar wat heeft dat met chocolade te maken?

Goeie vraag. Je moet weten dat Eddy’s bedrijf ingrediënten levert aan bakkers en chocolatiers. Dat Brugge alleen al 42 chocolatiers telt. Dat Eddy’s zoon Cédric een man van ideeën is. En dat het pand naast Lumina Domestica te koop kwam. Dat allemaal, gecombineerd met de verzamelmicrobe van Eddy, maakte de stap naar een chocolademuseum als vanzelfsprekend. ‘Ik had al een kleine collectie, en die bouwden we snel verder uit,’ vertelt Eddy. In 2004 opende Choco-Story Brugge. En zoals het een echte microbe vergaat: die blijft zich een weg zoeken. Later volgden Choco-Story look-a-likes in Praag, Parijs, Mexico en Brussel en -onlangs nog - een pop-up Chocolademuseum in Manhattan, New-York.

Choco-Story
Chocolatier aan het werk in Choco-story

Chocolade verovert overal de harten, zo blijkt. En da’s niet verwonderlijk. Cacao-volkeren horen tot de gezondste ter wereld. De boon lijkt een geheim elixer te bevatten voor een gezond lijf en klein, zalig geluk. Cacao reikt bovendien tot diep in de geschiedenis. Eddy: ‘In 2004 was het oudste spoor naar cacao terug te brengen tot 600 na Christus. Nu weten we inmiddels dat Ecuadorianen meer dan 5500 jaar geleden al cacao gebruikten. Na brood is cacao het oudste nog bestaande voedingsproduct.’ Choco-Story vertelt die eeuwenoude geschiedenis en toont hoe mensen al duizenden jaren van de weldaad van cacao genieten.

‘Die tradities van teelt en verwerken van cacao zijn enorm waardevol, maar in nogal wat Zuid-Amerikaanse dorpen dreigt de kennis langzaamaan te verdwijnen,’ zegt Eddy. Daarom ondersteunt Choco-Story plaatselijke ambachtelijke cacao-verwerkende bedrijfjes met schenkingen, opleiding en de verspreiding van hun tradities. Dat Eddy voor de dagelijkse leiding van Choco-Story op zoon Cédric vertrouwt, verwondert niet. De man reist vaak naar de bakermat van de cacao. Omdat hij van mens tot mens wil samenwerken met zijn producenten en leveranciers.

Lampen en chocolade: zover ben je mee? De frietjes dan.

Op reis in België, denkt een toerist aan… bier, right! Chocolade, yes! En… frietjes uiteraard. Zoiets moeten Eddy en Cédric gedacht hebben toen de schitterende Brugse Saaihalle (14de eeuw) te koop kwam. ‘Eerst dacht ik er een school voor chocolatiers in onder te brengen, maar uiteindelijk werd het een frietmuseum,’ vertelt Eddy. Een derde attractie werd geboren. Een museum waar je niet alleen kunt kijken, maar net zo goed mag proeven. Met verhalen over de oorsprong van de aardappel, de uitvinding van frietjes en een collectie kunst waarin friet en aardappels de hoofdrol spelen.

Frietmuseum
Eddy Van Belle in het Frietmuseum

 

Op een steenworp van Choco-Story, en nog nagenietend van de pittige smaak van een authentiek stukje chocolade, komt de geur van versgebakken frietjes je tegemoet. Laat maar komen, denk je. Dit is heerlijk Belgisch, dit is van ons. En je wordt zowaar overmand door trots. Trots op je land en zijn tongstrelende tradities. 

Foto header: Visit Flanders / Foto's in tekst: dank aan Eddy en Cedric Van Belle

Eddy Van Belle

In gesprek met

Eddy Van Belle is ondernemer. Hij maakt deel uit van de leiding van de internationale groep Puratos en de Belgische Chocoladespecialist Belcolade. Eddy is initiatiefnemer van drie kleine bijzondere musea in Brugge: het Lampenmuseum Lumina Domestica, het chocolademuseum Choco-Story en het Frietmuseum.  In samenwerking met vrienden en zakelijke partners stichtte Eddy ook chocolademusea in Praag, Brussel, New-York, Mexico en Parijs.

Heel bijzonder – Eddy raakt er amper over uitverteld – is de ontdekking van een ‘Tzompantli’ of ‘schedelrek’ tijdens de verbouwingswerken aan het museum in Mexico-stad. 35.000 schedels op elkaar gemetseld tot de basis van een toren: het is de vondst van de eeuw in het land. Een griezelig en bijzonder boeiend verhaal, waar je hier meer over leest.

Cédric Van Belle, zoon van, was een van de eerste Brugse toeristische ondernemers die instapte in het aanbod van betaalbare daguitstappen voor Steunpunt Vakantieparticipatie. Mensen met een beperkt budget kunnen – na boeking bij Vakantieparticipatie - aan verminderd tarief een bezoek brengen aan Choco-Story en het Frietmuseum.

Dit verhaal werd gepubliceerd op 22 september 2017 in de categorie Daguitstap.

Neergepend door

Griet Bouwen is nieuw(s)maker voor het netwerk Vakantieparticipatie. Ze houdt van een hartelijk gesprek en stelt graag vragen die een verschil maken. Heb je zelf een verhaal dat je graag deelt? Contacteer onze redactie en zet je verhaal kracht bij.

Wandelingen tijdens Gentse Feesten zetten armoede centraal

In gesprek met Mik Stas | 18 juli 2016

Culturele wandelingen met gids tijdens de Gentse Feesten. Daar zetten Mik Stas en zijn vereniging ‘Ons Gent, sociaal toerisme voor allen’ op in. Ons Gent kiest voor een mengeling van cultuur, geschiedenis en een blik op armoede. ‘Met onze wandelingen willen we mensen bewust maken van wat armoede betekent’, zegt Mik. ‘ En licht werpen op de bestaande armoedeprojecten in de buurt. Want al is plezier en gezelligheid de komende dagen troef in de Gentse straten, niet iedereen kan zich een pintje bier aan 2,5 euro veroorloven.’ De opbrengst van de wandelingen gaat naar de werking van Ons Gent, om activiteiten op te zetten voor mensen met een beperkt inkomen.  

In de voetsporen van...

Er is een wandeling in de voetsporen van Sint Franciscus. Mik voert bezoekers langsheen de plek van het eerste Franciscaans huis en klooster, en vertelt verhalen over de eerste sociale projecten, over voedselbedeling en kleding, over geschiedenis en huidige projecten. De armoedewandeling vertelt de geschiedenis van de armoedewerking in Gent. In elke wandeling loopt iemand mee die getuigenis aflegt.  

wandeling gent mik stas
Wandelen in Gent, met Mik Stas als gids

 

Aandacht voor cultuur

‘Vorig jaar lanceerden we dit concept’, zegt Mik. ‘Met de opbrengst konden we doorheen het jaar verschillende activiteiten te financieren, van kerstfeest tot bezoek aan het stadhuis met een drankje. Die activiteiten halen mensen niet uit de armoede, maar bieden hen wel een stukje cultuur dat er anders niet van komt. Vrijetijd en cultuur krijgen immers vaak als laatste aandacht in het leven van mensen in armoede. Eerst komt voeding, huisvesting en papierwerk.

Mik ziet veel eenzaamheid bij mensen in armoede. ‘Eenzaamheid weegt zelfs zwaarder dan de kopzorgen om rond te komen met een beperkt budget. Mensen in armoede hebben overdag tijd en vervelen zich vaak. Ze hebben niet de kracht om aan cultuur te doen. Hieruit is Ons Gent ontstaan. Wij willen een vereniging zijn die cultuur brengt voor iedereen, met speciale aandacht voor mensen in armoede.'

De kracht in zichzelf en in samenwerken

Mik vindt het belangrijk dat mensen blijven vasthouden aan hoop, hoe klein ook. ‘Positiviteit is de motor om dingen waar te maken. Mensen moeten zich vooral niet opsluiten.’ Samen met Vakantieparticipatie en het Fonds Vrijetijdsparticipatie is al veel mogelijk gemaakt. Er lopen gesprekken met de stad Gent om structureel partner te worden van Uitpas. Mik ziet zelfs een uitbreiding naar Brussel zitten. Door zijn vorige job als waarnemend directeur van een gemeenschapscentrum in Brussel, kent hij er tal van interessante routes en bezienswaardigheden.

Op zoek naar thuisbasis voor Rap op Stap

De grote droom van Mik en Ons Gent is het vinden van een huis om een Rap Op Stap-kantoor te kunnen huisvesten. ‘Liefst met een aantrekkelijke etalage zodat het lijkt op een toeristische winkel waar iedereen kan binnenlopen. Weinig drempels. Open voor iedereen. Zo creëren we een plek waar mensen iets kunnen boeken, vragen stellen en een praatje slaan met elkaar. Een kopje koffie hoort er uiteraard bij.’ Zo’n huis kan de kloof verkleinen tussen mensen uit de verschillende lagen van de bevolking, denkt Mik. ‘Het zijn de kleine dingen die een verschil maken’, zegt hij en hij citeert Robert Baden-Powel, grondlegger van de Scouts: ‘ Laat deze wereld een klein beetje beter achter dan dat je hem gekregen hebt, en je bent een gelukkig mens.’

Foto header: Robert Boons
Mik Stas

In gesprek met

Mik Stas (53) woont in Gent. Geschiedenis en de verhalen achter historische figuren, gebouwen en straatnamen houden hem bezig. Hij bezoekt wekelijks de lokale afdeling van Poverello, is algemeen secretaris van ‘De Reuzen’ in Vlaanderen en bevlogen bezig met immaterieel erfgoed. Mik coördineert de vereniging Ons Gent, actief onder de koepel van VTB Kultuur.

Tijdens de Gentse Feesten begeleidt Ons Gent van 18 tot 23 juli elke dag een wandeling. Meer informatie over die wandelingen vind je hier.

Dit verhaal werd gepubliceerd op 18 juli 2016 in de categorie Daguitstap.

Neergepend door

Els Jammaers is nieuw(s)maker voor het netwerk Vakantieparticipatie. Ze geniet van de authenticiteit van verhalen en van inspirerende ontmoetingen. Heb je zelf een verhaal dat je graag deelt? Contacteer onze redactie zodat iedereen kan meegenieten.

39.000 getuigen voor vrede en verdraagzaamheid

In gesprek met Helena Burdzy | 18 maart 2016

19500 betonnen kruisjes, in rechte rijen op 16 hectare zandgrond. We zijn op het Duits oorlogskerkhof in Lommel. De immense dodenakker baadt midden in de winter nog in groen en heidepaars. Drie tuinmannen hebben hier hun handen vol. Een begeesterde Helena Burdzy, vormingswerker bij Huis over Grenzen, neemt ons mee op het immense veld van voorbije levens. We wandelen door een uitgestrekte vlakte waar 39.000 levensverhalen  definitief tot stilstand zijn gekomen. De stilte buiten vindt een weg naar binnen. ‘Bij elk kruisje rusten 2 mensen die tijdens de tweede wereldoorlog om het leven kwamen. Dat zijn 39.000 verhalen van mensen en families. ‘Dat zijn ook 39.000 kansen om gesprekken aan te knopen over oorlog en vrede, solidariteit en verdraagzaamheid, anders durven zijn en het andere accepteren’, zegt Helena.

‘De meeste graven zijn van Duitse soldaten, maar er liggen hier ook vrouwen, ook kinderen, zusters. Meestal Duitsers, maar ook andere nationaliteiten’, vertelt Helena. Wat al die mensen gemeen hebben, is dat ze hun leven verloren tijdens de oorlogsjaren 1940-1945. Net na de oorlog werden de lichamen van overal in de regio naar Lommel gebracht, waar op dit woeste stuk zandgrond een Duitse begraafplaats werd geïmproviseerd.

Helena
Helena Burdzy, begeesterd vormingswerker voor Huis over Grenzen

 

Laatste rustplaats van oorlogsslachtoffers

‘De lichamen kwamen van burgerlijke begraafplaatsen, uit ereperken die in de oorlog door de Duitsers werden opgericht, uit tuinen van mensen, uit bermen naast de weg. Ze werden hier samengebracht, waar mogelijk geïdentificeerd en herbegraven.’ Ook nu nog komen er graven bij. Tussen 2008 en 2012 zijn resten van Duitse soldaten overgebracht uit de Ardennen, Maldegem en Geel. In juni 2012 kregen de slachtoffers in Lommel een officiële begrafenis.

Van de 39.000 lichamen zijn er 6400 nooit geïdentificeerd. Helena: ‘Dat betekent dat 6400 gezinnen nooit hebben geweten wat er met hun vader, zoon, man of broer is gebeurd.’

Toegangspoort tot bezinning

Het groepsverblijf, de gezellige taverne en de vormingsruimten van Huis over Grenzen vormen de toegangspoort tot het kerkhof. Het uitgestrekte kerkhof vormt op haar beurt de ingangspoort naar reflectie en educatie voor jonge mensen en volwassenen. ‘Hier rust zo’n diversiteit aan mensen, zoveel verhalen die ons helpen stil te staan bij thema’s die ons vandaag nog altijd – of opnieuw – bezig houden’, zegt Helena.

“Vanuit de verhalen van mensen die hier begraven liggen, werken we met onze groepen rond oorlog en vrede, rond armoede, uitsluiting, holebi’s, ouderen, solidariteit en medemenselijkheid.”

Verhalen van toen doen denken over nu

Helena Burdzy
Aan elk kruisje twee namen, twee mensen

Veel van de hier tot stilstand gekomen levens zijn goed gedocumenteerd, zegt Helena. ‘ We hebben veldpostbrieven en via nabestaanden kregen we vaak foto’s. Met die documenten komen de verhalen achter de mensen tot leven. Dan kunnen kinderen en jongeren parallellen trekken met hun eigen leven en met wat er in onze tijd gebeurt. ‘En ook gewoon werken op de begraafplaats doen we met de jongeren. Dat lijkt in eerste instantie gewoon onkruid wieden, maar ik kan je verzekeren dat dat die ervaring heel diep gaat. Dat is transformerend.’

 

Begrip groeit in de ontmoeting

Naast de confrontatie met de stille getuigenis van de doden, organiseert Huis over Grenzen ontmoetingen levende getuigen van de gruwel van oorlog en geweld. Jonge vluchtelingen bijvoorbeeld, of oude mensen die de oorlog nog meemaakten. ‘Onlangs nog kwam een Joodse man vertellen die vier gevangenkampen had overleefd. Hij  toonde geen haat, geen spijt, maar vooral aanvaarding en verwerking. Voor de leerlingen was dat een enorme les: dat communicatie, luisteren en begrip tonen voor elkaar veel en veel waardevoller is dan snel oordelen.’

Wens voor de toekomst

Het Duits Kerkhof en Huis over Grenzen zijn opener aan het worden, ervaart Helena. Meer mensen vinden de weg, komen hier de stilte en uitgestrektheid ervaren, de boodschap in zich opnemen. ‘Ik hoop dat de mensen weer naar huis gaan met een dieper besef van menszijn, dat ‘goed’ en ‘slecht’ niet als zwart en wit te onderscheiden zijn. Dat ze reflecteren over hoe we naar de ander kijken en hoe we met elkaar in vrede kunnen omgaan.’

Helena Burdzy

In gesprek met

Helena Burdzy is educatief medewerker bij ‘Huis over Grenzen’ in Lommel, bij de plaatselijke bevolking beter bekend als ‘het Duits kerkhof.’

De begraafplaats wordt beheerd door de Volksbund, De Duitse overheidsgravendienst. De Volksbund beheert alle Duitse militaire begraafplaatsen, zoals bijvoorbeeld ook in Langemark. De Duitse WO-II begraafplaats in Lommel is de grootste in West-Europa.

De vzw Huis over Grenzen is ontstaan vanuit de jongerenwerking van de Volksbund. Vanaf de jaren 50 kwamen in Lommel Duitse jongeren op kamp om de begraafplaats te verzorgen. De verblijfsaccomodatie voor groepen en de jongerenwerking is hieruit gegroeid.

Huis over Grenzen heeft bij het Duits kerkhof accommodatie voor vorming en verblijf voor groepen. Sinds dit jaar doet de vereniging een verblijfsaanbod via Vakantieparticipatie. Een bezoek aan het Kerkhof is gratis.

Dit verhaal werd gepubliceerd op 18 maart 2016 in de categorie Daguitstap.

Neergepend door

Griet Bouwen is nieuw(s)maker voor het netwerk Vakantieparticipatie. Ze houdt van een hartelijk gesprek en stelt graag vragen die een verschil maken. Heb je zelf een verhaal dat je graag deelt? Contacteer onze redactie en zet je verhaal kracht bij.

Pagina's

Copyright © 2019 Steunpunt vakantieparticipatie | Disclaimer | Privacy |